1. 西底家登基的时候年二十一岁,在耶路撒冷作王十一年。他母亲名叫哈慕她,是立拿人耶利米的女儿。2. 西底家行耶和华眼中看为恶的事,是照约雅敬一切所行的。3. 因此耶和华的怒气在耶路撒冷和犹大发作,以致将人民从自己的面前赶出。西底家背叛巴比伦王。1 4. 西底家背叛巴比伦王。他作王第九年十月初十日,巴比伦王尼布甲尼撒率领全军来攻击耶路撒冷,对城安营,四围筑垒攻城。5. 于是城被围困,直到西底家王十一年。6. 四月初九日,城里有大饥荒,甚至 <p style="margin-left:2em;" markdown="1">百姓都没有粮食。</p>
non esset panis populo terrae.(那地的百姓就没有粮食了)
7. 城被攻破,一切兵丁就在夜间从靠近王园两城中间的门,出城逃跑;迦勒底人正在四围攻城。他们就往亚拉巴逃去。
7. Et dirupta fuit urbs, et omnes viri bellatores fugerunt, exieruntque de urbe noete per viam portae (quoe erat) inter duos muros, qui (erant) juxta hortum regis (Chaldaei autem erant juxta urbem per circuitum) abieruntque per viam solitudinis.(城被攻破,一切兵丁就逃跑,夜间从靠近王园两城中间的门出城〔迦勒底人却在四围围城〕,他们就往旷野的路逃去。) 8. 迦勒底的军队追赶西底家王,在耶利哥的平原追上他。他的全军都离开他四散了。
8. Persecutus vero est exereitus Chaldaeorum regem, apprehenderuntque Sedechiam in desertis Jericho; quia omnis exercitus ejus dispersus est ab eo.(迦勒底的军队追赶王,在耶利哥的旷野追上西底家;因他的全军都离开他四散了。)9. 迦勒底人将王拿住,解到哈马地的利比拉、巴比伦王那里;巴比伦王便审判他。
9. Comprehenderunt igitur regem, et duxerunt eum ad regem Babylonis in Riblatah, in terram Chamath, qui disceptavit cum eo judiciis.(他们就拿住王,将他解到哈马地的利比拉、巴比伦王那里,王便按公断审判他。)10. 巴比伦王在西底家眼前杀了他的众子,又在利比拉杀了犹大的一切首领。
10. Et jugulavit rex Babylonis filios Sedechiae in oculis ejus, et etiam omnes principes Jehudah jugulavit in Riblatah:(巴比伦王在西底家眼前杀了他的众子,又在利比拉杀了犹大的一切首领。)11. 并且剜了西底家的眼睛,用铜链锁着他,带到巴比伦去,将他囚在监里,直到他死的日子。
11. Oculos autem Sedechiae excaecavit, et vinxit catenis, adducique fecit eum rex Babylonis, Babylonem, et posuit eum in domo carceris 2 usque ad diem quo mortuus est.(他又弄瞎西底家的眼睛,用链锁着他,巴比伦王把他带到巴比伦,将他囚在监里,直到他死的日子。)12. 巴比伦王尼布甲尼撒十九年五月初十日,护卫长尼布撒拉旦来到耶路撒冷,他是常侍立在巴比伦王面前的,
12. Mense autem quinto, decima mensis 3 (is annus erat decimus nonus annus regis Nabuchadrezer regis Babylonis) venit Nebuzaradan princeps militum, qui stabat 4 coram
rege Babylonis, in Jerusalem,(五月初十日〔那年是巴比伦王尼布甲尼撒十九年〕,护卫长尼布撒拉旦,就是侍立在巴比伦王面前的,来到耶路撒冷,)13. 用火焚烧耶和华的殿和王宫,也焚烧耶路撒冷的房屋,并大户人家的房屋。
13. Et incendit domurn Jehovae et domum regis, atque cunctas domos Jerusalem, et omnem domum magnam combussit igni:(他用火焚烧耶和华的殿和王宫,又烧耶路撒冷的房屋,并一切大户家的房屋。)5
14. 跟从护卫长迦勒底的全军就拆毁耶路撒冷四围的城墙。
14. Onmesque muros Jerusalem undique destruxerunt totus exercitus Chaledaeorum, qui erat cum magistro militum.(跟从护卫长迦勒底的全军拆毁耶路撒冷四围的城墙。) 15. 那时护卫长尼布撒拉旦将民中最穷的和城里所剩下的百姓,并已经投降巴比伦王的人,以及大众所剩下的人,都掳去了。
15. De pauperibus autem populi, et de reliquo populo qui remanserant in urbe, et de transfugis qui transfugerunt ad regem Babylonis, et de reliquiis multitudinis transmigrare fecit Nebuzaradan nmgister militum.(至于民中的贫穷人,和城中所剩下的余民,并那些投降巴比伦王的逃兵,以及众民中所余剩的,护卫长尼布撒拉旦都掳去了。)6
16. 惟有护卫长尼布撒拉旦所剩下地上最穷的人,为修理葡萄园、耕种田地的。
16. De pauperibus vero terrae reliquit Nebuzaradan magister militurn vinitores et agricolas.(惟有护卫长尼布撒拉旦留下地上贫穷的人作修理葡萄园的和耕种田地的。)
17. 耶和华殿的铜柱并殿内的盆座和铜海,迦勒底人都打碎了,将那铜运到巴比伦去了。
17. Et columnas aereas quae erant in domo Jehovae, et bases et mare aereum quod erat in domo Jehovae confregerunt Chaldaei, et detulerunt omne aes eorum Babylonem.(他们又将耶和华殿中的铜柱、盆座和铜海打碎,把一切铜运往巴比伦。)18. 他们又带去锅、铲子、蜡剪、盘子、调羹,并所用的一切铜器。
18. Lebetes quoque et scopas et psalteria et pelves et cochlearia et omnia vasa aerea quibus ministrabant, tulerunt.(他们又将锅、铲子、蜡剪、盘子、调羹,以及供职所用的一切铜器,尽都带去。)
19. 杯、火鼎、碗、盆、灯台、调羹、爵,
19. Et hydrias et thuribula et pelves et ollas et candelabra, et mortariola et cyathos, quae aurea, aurea, et quae argentea, argentea,
<p style="text-align:right;" markdown="1">7 tulit magister militum.</p>
无论金的银的,护卫长也都带去了。
20. 所罗门为耶和华殿所造的两根铜柱、一个铜海和座下的十二只铜牛,这一切器皿的铜多得无法可称。
20. Columnas duas, mare unum, et boves duodecim aereos, qui erant sub basibus quas fecerat rex Solomo in domo Jehovae, non erat pondus, aeris eorum omnium (nempe) vasorum istorum.(两根柱子、一个海、十二只铜牛,就是在所罗门王为耶和华殿所造的座下的,这一切器皿的铜没有重量可称。)21. 至于柱子,这一根柱高十八肘,厚四指,是空的,围十二肘。
21. Quod ad columnas, octodecim cubitorum erat altitudo columnae unius, et filum duodecim cubitorum circuibat eam, cujus crassitudo (quoe) erat quatuor digitorum; (erat) vacua.(至于柱子,一根柱子高十八肘,有十二肘的线围绕它,其厚四指;是空的。)22. 柱上有铜顶,高五肘;铜顶的周围有网子和石榴,都是铜的。那一根柱子照此一样,也有石榴。
22. Capitellum autem quod erat super earn aereum; altitudo vero capitelli unius, quinque cubitorum erat, et reticulum, et malogranata super capitellum per circuiturn, omnia aerea et similia erant columnae secundae et malogranata.(柱上有铜顶;一个柱顶高五肘,柱顶周围有网子和石榴,都是铜的。第二根柱子和柱子上的石榴也是一样。)23. 网子周围有九十六个石榴,柱子上的石榴共有一百个。
23. Fuerunt autem malogranata nonaginta et sex ad plagam (unam) onmia malogranata, centum super reticulum per circuitum.(一面有石榴九十六个,网子周围的石榴共一百个。)24. Tulit quoque magister militurn Seraiah sacerdotem primum, et Sephaniah sacerdotem secundum, et tres custodes liminis.(护卫长拿住大祭司西莱雅、副祭司西番亚和三个把门的。)
24. 护卫长拿住大祭司西莱雅、副祭司西番亚和三个把门的,25. Et de urbe tulit eunuchum unum, qui erat praepositus super viros bellatores, et septem viros ex iis qui videbant faciem regis, qui inventi sunt in urbe, et scribam(又从城中拿住一个管理兵丁的官,并在城里所遇常见王面的七个人和书记)
25. 又从城中拿住一个管理兵丁的官,并在城里所遇常见王面的七个人和
<p style="margin-left:2em;" markdown="1">principem militiae, qui colligebat ad militiam populum terrae, et sexaginta viros de populo terrae, qui inventi sunt in medio urbis.(军队的长官,就是招聚国民从军的,以及城中所遇见的国民六十人。)</p>
检点国民军队的书记官,以及城里所遇见的国民六十个人。26. Tulit, inquam, cos Nebuzaradan magister militum, et deduxit eos ad regem Babylonis in Riblatha:(我说,护卫长尼布撒拉旦将他们带走,解到利比拉巴比伦王那里:)
26. 护卫长尼布撒拉旦将这些人带到利比拉巴比伦王那里。27. 巴比伦王就把他们击杀在哈马地的利比拉。这样,犹大人被掳去离开本地。
27. Et percussit eos rex Babylonis, et interfecit eos in Riblatha in terra Chamath; et translatus est Jehudah de terra sua.(巴比伦王击打他们,把他们杀死在哈马地的利比拉;犹大人就被掳去离开本地。)28. 这就是尼布甲尼撒所掳去的人民:第七年掳去犹大人三千零二十三名;
28. Iste est populus quem transferre fecit Nabuchadrezer, anno septimo, Judaeos tria millia et viginti tres.(这就是尼布甲尼撒所掳去的人民:第七年,犹大人三千零二十三名。)
29. 尼布甲尼撒十八年从耶路撒冷掳去八百三十二人;
29. Anno decimo octavo Nabuchadrezer transferre fecit de Jerusalem animas octingentas triginta duas.(尼布甲尼撒十八年,从耶路撒冷掳去八百三十二人。)30. 尼布甲尼撒二十三年,护卫长尼布撒拉旦掳去犹大人七百四十五名;共有四千六百人。
30. Anno tertio et vigesimo Nabuchadrezer, transferre fecit Nelmzar-adan magister militum, Judaeorum animus septingentas quadraginta quinque; omnes animae quatuor millia et sexcentae.(尼布甲尼撒二十三年,护卫长尼布撒拉旦掳去犹大人七百四十五名;共有四千六百人。)8
31. 犹大王约雅斤被掳后三十七年,巴比伦王
31. Fuit autem tricesimo septimo anno transmigrationis Jehoiakin regis Jehudah, duodecimo mense, vicesima quinta mensis, elevavit Evil-merodach rex Babylonis, anno regni sui, caput Jehoiakin
巴比伦王以未·米罗达元年(首年),使犹大王约雅斤抬头,提他出监,
regis Jehudah, et eduxit eum de domo carceris;
32. 又对他说恩言,使他的位高过与他一同在巴比伦众王的位,
32. Loquutusque est eum eo bolla, et posuit thronum ejus super thronum regum, qui erant secum in Babylone; 33. 给他脱了囚服,他终身在巴比伦王面前吃饭。
33. Et mutavit vestimenta carceris ejus, et comedebat panem coram eo semper omnibus diebus vitae suae. 34. 巴比伦王赐他所需用的食物,日日赐他一分,终身是这样,直到他死的日子。
34. Et portio ejus, portio perpetua dabatur ei a rege Babylonis, per singulos dies ejus, usque ad diem quo mortuus est, omnibus diebus vitae ejus.(巴比伦王赐他所需用的食物,日日赐他一分,终身是这样,直到他死的日子。)
本节最佳的译法是 Venema 的翻译——「因此耶和华烈怒的极点(就是耶和华那极大的忿怒)临到耶路撒冷和犹大,直到他将他们从自己面前赶出去;西底家背叛了巴比伦王。」列王纪下 24:20 中相同的话也当照样翻译。——编者 ↩
字面意思是「在察罚之家中」,即刑罚之家。——编者 ↩
列王纪下 25:8 作「第七日」。Blayney(布莱尼)及其他人认为,这一差异源于抄写上的笔误,即把数字 י(十)误写为 ז(七),或反之。——编者 ↩
在列王纪下 25:8 中作 עבד,「服事」;但意思相同。「站在某人面前」是指称服事之人职分的用语。参路加福音 1:29。翻译本节这一部分时,最好调换动词「来」的位置——「护卫长尼布撒拉旦,就是那站在巴比伦王面前的,来到耶路撒冷。」——编者 ↩
字面的译法是:「甚至各座大房屋他都用火焚烧。」这一句是对前一句的限定说明。——编者 ↩
虽然在耶利米书 39:9 与列王纪下 25:11 的平行经文中,并没有「民中一些穷人」这几个字,然而《武加大译本》(Vulg.)、《叙利亚译本》(Syr.)与《他尔根》(Targ.)在此处都保留了这几个字,并且除一份抄本外,所有抄本中都有这几个字。显然,城中一些穷人被留下,正如那地一些穷人也被留下。在接下来的字句上,本处大体上跟从了《武加大译本》,但这并不正确:所用的字应当是 “et reliquum populum”(以及其余的民)和 “et reliquias multitudinis”(以及群众的余剩者)。后面的字句应当作「甚至那群众中的余剩者」,就是指从前住在城中之民的余剩者。参耶利米书 39:9。——编者 ↩
「金的就是金,银的就是银」:אשר(「which」,「哪些」)一词重复出现,此处可译作「有些」;而「金」与「银」的重复,等于是说:那些器皿中有些是纯金的,有些是纯银的。如此,译文便当作:「有些是金中之金」,即纯金;「有些是银中之银」,即纯银,二者皆无掺杂。—— 编者 ↩
此处所记的数目只限于所列出的那几年,即尼布甲尼撒作王的第七年、第十八年和第二十三年。我们读到还有别的被掳者,即在约雅敬作王的第三年(但以理书 1:1),那年是尼布甲尼撒的第一年;以及在他作王的第八年(列王纪下 24:12),那时约雅斤被掳,与他一同被掳的不少于一万人(列王纪下 24:14)。但以理被带到巴比伦的头一次被掳,我们没有人数的记载。尼布甲尼撒作王第八年的人数最多,达一万之众。此处所记三次被掳的总数是四千六百,其中末一次必是在基大利被杀之后。这些人既都是成年男丁,其中必还有许多妇女孩童。有人认为,历次被掳的人数总计不会少于五万。—— 编者 ↩